دوستان سلام
شکر خدا عمری باقی موند و قسمت شد که دوباره در خدمت نی نوازان و علاقه مندان به نی باشم.
به علت مشکلات کاری زیادی که دارم اصلاً وقت سر زدن به اینترنت و وبلاگ نویسی رو ندارم، اما امروز می خوام یه خبر خوش بهتون بدم!
گروه نی نوازان که هر هفته از طریق یاهو مسنجر جلساتی رو برگزار می کرد دوباره می خواد فعالیتش رو دوباره از سر بگیره!
اولین جلسش هم روز چهارشنبه ١۴ بهمن ساعت ٨ شب هست. عزیزانی که مایلند تو این جلسات شرکت کنند به آی دی آقای مهدی اعظمی mehdi.azami پی ام بدن و اعلام آمادگی کنند.
با سلام خدمت دوستان
به علت درخواست های بسیار زیاد دوستان برای دریافت شماره تلفن استاد محمد بیات با هماهنگی ایشان تصمیم گرفتیم شماره این نی ساز بنام کشورمان را بطور مستقیم در وبلاگ قرار دهیم تا دسترسی به ایشان بسیار راحت تر شود.
محمد بیات: ٠٩١٢۵٧١۶۴٢۴
با سلام خدمت همه دوستان عزیز
سرانجام بعد از چند ماه انتظار کتاب شیوه نی نوازی به همراه یک عدد DVD که در آن استاد کیانی نژاد توضیحاتی را درباره چگونگی نفس گیری و دمیدم در نی توضیح می دهد وارد بازار شد.
دوستانی که علاقه مند به تهیه این کتاب هستند می توانند این کتاب را از دو مرکز فروش که در زیر آمده است یا از سایر کتاب فروشی ها تهیه کنند.
مراکزفروش:
پخش مرکزی: اصفهان- زرین شهر- بین فلکه نماز و ترمینال- ساختمان قصر آوا- لوازم موسیقی سولیت تلفن: 2271661-0334
پخش تهران: خیابان بهارستان- روبروی پمپ بنزین- شماره 126- فروشگه موسیقی درویش خان تلفن: 77535833-021
باز هم سلام
نت نویسی یکی از راه های حفظ آثار موسیقی در جهان به شمار می آید که متأسفانه در موسیقیه سنتی ما این عمل جا افتاده نیست و حتی بعضی از اساتید، نوازندگی از روی نت را صحیح نمی دانند.بی شک اگر امروزه موسیقی کلاسیک جهان بسیار قوی و غنی است و پیشرفت بسیار چمشگیری دارد به خاطر حفظ آثار بزرگان این سبک از موسیقی میباشد.اگر نت و نت نویسی نبود امروز دیگر اثری از باخ و بتهون و موزارت نبود!!! به همین دلیل است که که در موسیقیه سنتی ما که قدمت بسیار بیشتری نسبت به موسیقیه کلاسیک دارد آشنایی ما فقط در حد دوران معاصر است و اطلاعاتی از گذشتگان آن نداریم.
امروزه مدرسین ساز نی اکثراً از روی نت آموزش می دهند منتها اغلب این نت ها،نت آهنگ ها و ملودی هاست و کمتر از نت ردیف ها استفاده شده است.بی شک این نکته قابل ذکر است که موسیقیه سنتی ما با حس و حال نوازنده و خواننده آمیخته است که این حس و حال را نمی توان وارد نت کرد!!! هر چند با علم از دستگاه و گوشه ای که نت ها در آن اجرا شده اند می توان حس و حال را بصورت تقریبی بدست آورد!!!
در ردیف هایی که آثار صوتی آن در دسترس بوده چندین کتاب برای استفاده هنرآموزان وارد بازار شده است که در این میان فقط ردیف مرحوم دوامی که توسط استاد محمدعلی کیانی نژاد تألیف و با تلاش آقای اژدری نت نگاری شده در اختیار هنرآموزان و مدرسین ساز نی قرار دارد.البته چندین کتاب دیگر که درآن نت هایی از ردیف آورده شده در دسترس قرار دارد اما هیچکدام بصورت کامل و جامع نیستند!
آقای اژدری سالها پیش پس از نت نگاری ردیف دوامی آثار استاد کسایی را نیز بصورت نت درآوردند که هنوز اجازه چاپ آن توسط استاد کسایی داده نشده است.با تشکر از همه عاشقانی که زندگی خود را این چنین برای پیشبرد ساز نی وقف کرده اند امیدواریم که این اثر بزودی به چاپ برسد و در اختیارعلاقه مندان قرار بگیرد.
با سلام
درباره سئوالی که دوستمون احمد در مطلب قبلی پرسیده بود باید بگم که پیانو دارای٧ اکتاوِِه که به عنوان کامل ترین ساز شناخته می شه! آوازهایی که خونده میشه وآهنگ هایی که ساخته میشه از این ٧ اکتاو خارج نیستن!
حالا برای اینکه یه نوازنده بتونه خودشو با خواننده یا نوازنده های دیگه تطابق بده باید کوک سازشو عوض کنه که این تغییر کوک مستقیماً با تعداد اکتاوهایی که سازش صدا دهی داره ارتباط داره! نی چون بیشتر از ۵/۲ اکتاو صدا دهی نداره نوازنده برای نوازندگی در همه اکتاوها مجبوره که از نی هایی با کوک های مختلف که از DO بلند تا DO کوتاه نام گذاری شده و در بین این دو کوک 11 کوک دیگه هم وجود داره استفاده کنه! اینم باید بدونید که کوک های نی به همین 13 تا ختم نمی شه!هر پرده در موسیقی به 9 قسمت تقسیم می شه که به آن کما گفته می شه؛کوک نی می تونه کما به کما تغییر کنه! به خاطر همین بعضی وقتا دو تا نی که از نظر اسم یکی هستند با هم هم کوک نیستند!مثلاً 2تا نی Fa! پس تعداد کوکهای نی خیلی بیشتر از 13تاست اما کوک های اصلی به همون 13تا ختم می شه.
یه نوازنده برای نواختن به 13تا نی نیاز نداره! چون تو یه گروه هیچ وقت سازی از 7 اکتاو استفاده نمی کنه مگر پیانو که اونم با یه نی می شه باهاش کوک شد! یعنی وقتی پیانو نت DO می زنه نی هم می تونه نت DO بزنه فقط با اختلاف اکتاو! البته داشتن نی با کوک های مختلف خیلی جاها به کمک نوازنده میاد! مخصوصاً اگه بخواد یک قطعه رو بصورت شنیداری (گوشی) تمرین کنه!
مرتضی صنایعی نوازنده و سازنده جوان نی که مورد تأئید استاد کیانی نژاد می باشد، در این زمینه پیشنهاد می کند که نی را در کاوری کاملاً در بسته که به هیچ عنوان هوا وارد آن نشود نگهداری کرده و در آن رطوبت گیرهایی که معمولاً در بسته های اجناس صادراتی استفاده می شود قرار داده شود.ضمناً از نوازندگی در فضای آزاد و یا قرار دادن نی در کاورهای پارچه ای در نواحی با رطوبت بالا جداً خود داری شود و تا جایی که مقدور است نوازندگی در اتاق های خنک و در بسته انجام گیرد.استفاده از رطوبت گیر در همه مناطق با آب و هوای متفاوت جهت بالا رفتن عمر ساز نیز پیشنهاد می شود.
این سازنده جوان و خوش ذوق که با بهره گیری از تعالیم استاد محمد علی کیانی نژاد نی هایی با ظاهری زیبا در عین حال خوش صدا و خوش کوک را تهیه و تقدیم نوازندگان می کند، به تازگی همکاری خود را با این وبلاگ آغاز کرده و امید است بتوانیم از تجارب ایشان در نوازندگی و ساخت نی شما علاقه مندان را بهره مند سازیم.دوستان عزیز با سلام مجدد خدمت حضورتون،عرض می کنم که حدود ۲ ماهه که برگشتم تهران ولی چون پرشین بلاگ در حال بروز رسانی بود فکر می کردم نمی تونم مطلب جدیدی بزارم!
به هر حال شرمنده همه عزیزانی که تو این مدت به این وبلاگ سر زدن و ما رو خجالت زده کردن.
آخرین خبر از جامعه نی نوازی که مثل توپ تو خانواده نی نوازان صدا کرد کاست جدید استاد کسائی با خوانندگی علی جهاندار بود که حدوداً ۱ ماه پیش با نام دختر گلفروش وارد بازار شد.
مسلماً همه اهالیه موسیقی از استاد بزرگی مثل استاد کسائی انتظار دارن که همیشه موسیقیه فاخر و ماندگار و همینطور بی عیب و نقص تحویل جامعه موسیقی ما بده؛اما کاست دختر گلفروش نه تنها این انتظار رو برابرده نکرد بلکه شدیداً مورد انتقاد قرار گرفت.
کارهای تکراری و تک نوازی هایی که هیچ پیام جدیدی برای علاقه مندان نداشت به همراه خوانندگی ضعیف علی جهاندار که حتی در مثنوی پیچ کلمه ای نا مفهوم را به شعر اضافه و در تکرار این کلمه را حذف می کند از ارزش این اثر به شدت کاسته است.
با آرزوی سلامتی برای استاد سید حسن کسائی امیدوارم در آینده شاهد کارهای بسیار با ارزش تری از پدر نی نوازی باشیم.
نفس گیری یکی از مهمترین و اساسی ترین اصول نوازندگی نی و تمام سازهای بادی می باشد که متاسفانه در کشور ما به این امر توجه چندانی نمی شود و معدود مدرسینی این امر مهم را به هنرجویان خود آموزش می دهند؛ شیوه نفس گیری صحیح در سازهای بادی دقیقا مانند نفس گیری در یوگا،تمامی ورزشهای ،آواز،و.... می باشد.
این شیوه نفس گیری شیوه ای دشوار و مشکل نمی باشد و هنرجویان می توانند با کمی تمرین همراه با تمرکز به راحتی به این شیوه نفس گیری مسلط شوند؛روش این نفس گیری در زیر آمده است،امیداست با تلاش و تمرین و با فرا گیری این نفس گیری بتوانید از شر سفتی ها و فشارهای اضافی در هنگام ساز زدن رهایی یابید.
در نفس گیری صحیح نفس از طریق بینی و به آهستگی وارد ریه می شود به طوریکه فقط شکم به سمت بالا حرکت می کند و سینه ها ثابت مانده و هیچ گونه سفتی در قسمت قفسه سینه صورت نمی گیرد؛ در هنگامی که نفس ذخیره شده هیچ گونه فشاری به شکم یا هیچ قسمت دیگری از بدن وارد نمی شود و شما می توانید به راحتی این نفس را تا ۳۰الی۴۰ ثانیه نگه دارید؛ سعی کنید برای خارج کردن هوا نیز از لبها استفاده کنید،مانند گفتن حرف ((پ)) به صورت تشدید دار! یا گفتن ((پو)) بدون صوت!
می توانید برای درک بیشتر این تمرین به صورت درازکش روی زمین بخوابید و تمام عضلات خود را شل کنید؛ سپس یک دست را روی سینه بگذارید و یک دست را روی شکم، سپس هوا را از طریق بینی وارد ریه ها کنید بطوریکه هوای وارد شده شکم شما را باد کند و دست شما را به سمت بالا هدایت کند؛دقت کنید که سینه شما به هیچ عنوان نباید سفت شود یا بالا بیاید!!! نفس را تا جایی که به شما فشار نیاورد نگه دارید سپس به آرامی و توسط لبها خارج کنید؛ اولا دقت کنید که نفس به هیچ عنوان نباید از خود شکم به طرف بیرون پرتاب شود، مانند گفتن ((ها)) نباشد؛ دوماً به یاد داشته باشید که نفس تا انتها باید تخلیه گردد!
یک راه دیگر برای پیشرفت در این نفس گیری استفاده از یک کتاب در هنگام تمرین است!
به این صورت که یک کتاب سنگین را روی شکم خود می گذارید و با گرفتن نفس کتاب را به سمت بالا حول می دهیم،سپس هوا را کم کم و به صورت مقطع از دهان خارج می کنیم؛ یعنی بعد از نفس گیری کامل با گفتن ((پو)) مقداری از هوارا خارج می کنیم سپس بقیه هوا را پیش خود نگه می داریم و چند ثانیه بعد با گفتن یک ((پو)) مقداری دیگر از هوارا خارج می کنیم؛ این کار را تکرار می کنیم تا تمام هوا خارج شود! در این تمرین هم هیچ فشاری نباید به شما وارد شود.
این نفس گیری علاوه در نوازندگی در جاهای بسیاری به شما کمک خواهد کرد!مخصوصا در هنگام خستگی و یا تمرکزبرای انجام فعالیتهای گوناگون!
سعی کنید در هنگام انجام تمرینات نفس گیری کاملا به دم و بازدم و شل بودن بدن دقت کنید و به یادداشته باشید که نفس گرفته شده به هیچ عنوان نباید شما را آزار دهد و یا زوری برای خارج شدن داشته باشد!
ما دعا گفتیم و رفتیم از سر صدق و صفا
کسی نیست که با موسیقیه ایرانی سر و کار داشته باشد و محمد علی کیانی نژاد،نی نواز برجسته کشورمان را نشناسد و کسی نیست که کیانی نژاد را بشناسد و با ذوق آهنگسازی و تنظیم های بسیار زیبای او بیگانه باشد و کسی نیست که با آن هر دو نکته بالا آشنا باشد و درونگرایی و تردی احساس و روحیه پرخاشگر و زبان تند او را در برابر نابرابری ها نداند.و هر که اینها را تمام بداند،می داند که این کار بلد موسیقیه ملی ما چه گرایش شوق انگیزی به پیشرفت جوانان دارد چنانچه او این نکته را در عمل با تشکیل گروه موسیقی جوان به اثبات رسانده است.او در سال ۱۳۸۵ رتبه درجه یک هنری را دریافت کرد،البته این رتبه ها و مانند آنها می تواند پاسخ گوی تنها یک کار او باشد.کیانی نژاد علاوه بر تنظیم ردیف عبداله خان دوامی برای نی و تربیت شاگردان برجسته موجد آثاری است که همواره بر سر زبان هاست مانند آهنگ یا سرود زیبای ((من ایرانی ام آرمانم شهادت)) و آهنگ زیبای ((امروز امیر در میخانه تویی تو))با صدای ملک مسعودی و مهرورزان و سرو سیمین:((پریشان کن سر زلف سیاهت شانه اش با من))،((هله ای صف شکنان))سرود((ای رزمندگان بر شما درود))،آهنگ شهید و آثاری که همه در راستای ارتقاء موسیقی بوده است و از آخرین کارهای او سرود انرژی هسته ای است که به تازگی در تالار وحدت به اجرا درآمد.
حضور کیانی نژاد در هیئت مدیره خانه موسیقی و مسئله استعفای او شایعاتی را بر سر زبان ها رواج داد،گفتگوی زیر به منظور رفع هرگونه سوء تفاهم از زبان خود او انجام گرفته است.بدیهی است همان گونه که ماهنامه هنرموسیقی بر اساس وظیفه مطبوعاتی خود به انجام این گفتگو اقدام نموده است،پیگیر مسائل ذکر شده نیز خواهد بود و حق هرگونه پاسخ را محفوظ می داند.
انگیزه شما از تشکیل گروه جوان چه بود؟
روزی از طرف ارشاد من را دعوت کردند و فرید سلمانیان از من خواست گروه جوانی از نخبه ترین جوانان این مملکت درست کنم.من چهل نفر را در سال ۷۴ به نام گروه جوان دور هم جمع کردم،اولین اجرای این گروه نیز در بزرگداشت مرحوم ناصر فرهنگفر بود که همه دیدند و گریستند، اما من حتی به خاطر چای و شیرینی که می خواستند به این بچه ها بدهند با ایشان مشکل داشتم.در سال ۷۴ چهل جوان را دور هم نشاندم و گفتم شما باید مثل برادر مراقب یکدیگر باشید.موسیقی یعنی این،چون اعتقاد دارم که در کار هنری فرد مطرح نیست و این مجموعه است که اهمیت دارد.آن کسی که پارتیتور می نویسد اگر چهار تا نت را بالا یا پایین بنویسد کل کار را تباه کرده است.تنظیم کننده،ارکستر،رهبر و حتی کسی که نور سالن را تنظیم می کند،همه زحمت می کشند.کار ارکستریک کار جدی است و نمی توان آن را به دست افراد ناشی سپرد.پدرام درخشانی ،پاشا هنجنی،علی تفرشی،صارمی،علی پژوهشگر،این ها همه در گروه جوان بودند،اما از گروه حمایت نشد و امروز نوازنده تار آن گروه خواننده یک گروه پاپ است،کسی که می شد از او نوازنده ای نظیر لطفی ساخت.علی تفرشی می توانست بزرگترین کمانچه نواز این مملکت شود.زمانی که از مسئولین خواستم پول این بچه ها را بدهند،گفتند اول شما باید قرار داد امضا کنید.آن ها فقط می خواستند من را بدست بیاورند.همان بچه ها شاهد هستند که من آن پول را حتی به کسانی که به ما چایی ندادند هم تقسیم کردم.
سیاست دولت در حل این مسائل را چگونه می بینید؟
سیاست تخریبی و سلیقه ای.تا کنون دولت در زمینه موسیقی سیاست تخریبی داشته است.هر دولت جدیدی که جایگزین دولت قبل شد باز با سیاست پیشین جلو رفت.اگر در دولتی صحبت از مهندسی فرهنگی می شود و به حرفشان هم اعتقاد دارند،پس کار را هم باید به دست متخصصین بسپارند و بدانند که متخصصین کارها را از نیاز آن ها هم بهتر انجام می دهند.آقای رئیس جمهور در آغاز کارشان گفتند که ما می خواهیم مهندسی فرهنگی راه بیاندازیم و کابینه ما نیروهای جوان و متخصص خواهند بود.مگر می شود که مهندسی فرهنگی راه بیاندازیم،اما متخصصین درآن نقشی نداشته باشند؟!
آقای رییس جمهور برای آنکه بدانید چه کسی با شما صحبت می کند باید بگویم من همان کسی هستم که در هفته دولت به تالار وحدت آمدید و قطعه انرژی هسته ای من را شنیدید.آهنگساز آن کار بنده هستم.من توقع داشتم که حتی نمایندگان مجلس شما که به قول خودشان یک وانت از ارشاد دولت قبل پرونده داشتند،آن پرونده ها را مطرح کنند.از آن نماینده محترم مجلس بپرسید آقای نماینده جایزه آقایان را دادید؟عزیز من شما در مجلس نماینده مردمتان هستید.اگر آن اجحاف ها شده بود،چرا آنها را رو نکردید؟به این صورت می خواهید مهندسی فرهنگی راه بیاندازید و آیا به این فکر کرده اید که هیچ کدام از کسانی که در راس این امور گذاشته اید و در پایگاه های فرهنگی به آنها شغل داده اید،هیچ کدام متخصص نیستند؟ما حتی در بخش آموزش عالی مان هم افرای را داریم که بیش از بیست سال است که بر کرسی مدیریت نشسته اند و تازه دیدگاه خوبی نسبت به موسیقی مملکت ندارند!
منظور شما این است که سیاست گذاران دولتی در بروز این مشکلات دست دارند؟
بحث در سیاست های کلان و مسئولین رده بالا نیست.همیشه رده های پائین که هیچ تخصصی در زمینه هنر ندارند،مشکلات را بوجود می آورند.در جامعه ما با وجود نیروهایی که در طوفان خروشان و سر سخت انقلاب ضربه ها را خوردند و در روزهایی که در مرکز حفظ و اشاعه را قفل کرده بودند،این اشخاص ماندند و ایستادگی کردند،عده ای که تخصصی ندارند خودشان را به مسئولینی که شناختی از این هنر ندارند نزدیک می کنند و آن ها هم فکر می کنند که این ها چون موسیقی بلد هستند پس بهترینند و این دیواره آهنیین از آن ساحل آرام شروع می شود،اما بدانید که ساحل آرام نا خدای جسور و بی باک تحویل شما نخواهد داد. اگر من امروز این حرفها را می زنم از سر صدق می گویم.
در سال گذشته من دبیر جشنواره جوان بودم و با وجود اینکه وزارت ارشاد حتی اجازه ارائه فراخوان برای شهرستان ها را نداده بود،اما ما توانستیم حدود هزار جوان را جمع کنیم.من بچه ای را از اصفهان دیدم که به گونه ای پیانو می نواخت که من قادر به دیدن انگشتانش نبودم.پسری در هنرستان موسیقی پیانو می نوازد که باخ را با تمام تفکرش به اتمام رسانده است.
صداوسیما در پیشبرد این مشکلات چه نقشی دارد؟
امروزه در صدا و سیما آثار استاد پایور را پخش می کنند اما در پایین آن می نویسند استاد شجریان.من نمی خواهم به مقام هنری استاد شجریان اهانتی بکنم، اما اگرفرامرز پایور نبود معلوم نبود که سرنوشت بعضی ها چه می شد.چطور اجازه می دهند که اثر بزرگواری همچون پایور که به اندازه تمام پیشینیان در مویسقی این مملکت رپرتوار دارد از صداوسیما پخش شود،اما نام او را زیر اثرش نیاورند.آقایان شما در صداوسیما در یک سریال حمل و نقل را می نویسید،اما نام نوازندگان را نمی نویسید.می خواهم از شما این سوال را بپرسم که آیا حقوق نوازنده صداوسیما باید هشتاد هزار تومان باشد؟آن وقت می خواهید این بچه شب به فلان مهمانی و جاهای دیگر کشیده نشود؟ شما به عمد بر سر موسیقی می کوبید.چون تخصصی ندارید.رهبر معظم انقلاب فرمودند بهترین ها را انتخاب کنید تا بهترین کارها را به شما تحویل دهند.این جمله را در سازمان صداوسیما بر روی تابلوی بزرگی نوشته اید،اما این گونه عمل می کنید؟
جایگاه موسیقی در بخش مذهبی را چگونه می بینید؟
چندین بار از زبان آدم های فهیم روحانی شنیدیم که آقایان مداحان این مداحی را که مردم به آن اعتقاد دارند به بیراهه نبرید.می گفتند شعر این آهنگ های کوچه و بازاری را عوض نکنید و در مراسم محرم نخوانید.چرا این اتفاق می افتد؟برای اینکه کارشناسی نمی شود.چون هر کس ته صدایی دارد،یک ته ریشی هم می گذارد و یک تسبیح هم دستش می گیرد و اسم مداح را هم می گذارد روی خودش.مداحی مقام دارد.مداحی کلاس دارد.در تعزیه های قدیم مردم اول وضو می گرفتند و بعدمی رفتند و حتی نقش شمر را بازی می کردند.چرا دیگر آن تعزیه هایی را که ترومپت نواز می آمد و ابوعطا می نواخت را نمی شنویم و نمی بینیم.ما این عشق ها را از یاد برده ایم.این ها همه به این خاطر است که سلیقه ای عمل می کنیم.
مشکل اصلی را چه کسانی می دانید؟
من بدون شک می گویم که مصلحت اندیشان نمی گذارند که متخصصین جلو بیایند.به شما قول شرف می دهم که در سیاست گذاری های کلان،آن ها از این مسائل بی اطلاع هستند.این دیوارهای آهنی در تمام بخشهای فرهنگی به راحتی قابل مشاهده هستند و امروزه در تمام دانشگاه ها،فرهنگسراها،حوزه های شهرداری ها با دو رویی و با اعمال سلیقه های نا بخردانه و غیر تخصصی شان در مراکز تصمیم گیری قرار دارند. خواهش من از وزیر محترم ارشاد و مدیریت محترم صداوسیما این است که به این آقایان مدال افتخار،چهره های ماندگار،نشان لیاقت و یا هر چه می خواهند بدهند تا بروند و بگذارند ما صدای جوانان رنج دیده و تحصیل کرده این هنر را بشنویم. بچه های انقلاب شما امروز ۲۸ ساله هستند.آنان نخبگانی هستند که زیر لگدهای آهنین زنجیره موسیقی خرد می شوند و یا کارشان به سفره خانه ها ،ساز فروشی ها و آموزشگاه های سطح پایین کشیده می شود.اجازه بدهید تا این جوانان بیایند و حرفشان را بزنند و خودشان مسئولینشان را انتخاب کنند.این بچه ها با علم روز بزرگ شده اند و قادرند افراد اصلح را تشخیص بدهند.
منبع سفارشی شدن کراهای جدید را از کجا می بینید؟
در مرکز حفظ و اشاعه سابق زمانی که ما جوان بودیم ما را آزاد گذاشتند و هیچ کس به ما دستور نمی داد و کار دستوری هم نمی کردیم(به دلیل مدیریت تخصصی جناب دکتر صفوت).باور من بر این است،کسی که اثر گذار است در درون خودش رشد می کند.کسانی که در درون خود رشد می کنند کارشان در شما اثر می گذارد.هیچ کس به استاد فرشچیان نگفت که تابلوی ظهر عاشورا را بکش.کسی به میرزا حبیب خراسانی و یا به شهریار هم چنین دستوراتی نداد.هنر مند واقعی با هر دیدگاه و ایدئولوژی از وظیفه اصلی اش که هنر است،نخواهد گذشت.اگر آثار اول انقلاب را بشنوید و آثار جنگ تحمیلی را بشنوید،نام اثر گذاران موسیقی فاخر را خواهید دید.
یعنی مسئولین مسبب بروز خلق اینگونه آثار هستند؟
یک بخش نا آگاهی مسولین است و بخش دیگر موسیقی دانانی هستند که به علت عدم موفقیت های هنری،ناگزیر از زدو بند و بند و بست بوده اند و از این راه می خواهند خودشان را بزرگ کنند.
امروزه موسیقی به نظر من افراطی پیش می رود.اگر می بینید که سرود ((ای ایران)) را با هر عقیده و مذهب می شنوند،لذت می برند و تهییج می شوند،به این دلیل است که در آن سرود عشق جریان دارد.هنرمند واقعی جایگاه خود را می شناسد و همیشه با یک اطمینان خاطر به هنرش می پردازد.
در اخبار خواندیم که شما به علت بیماری جسمی و مشغله کاری زیاد از ادامه همکاری با هیئت مدیره خانه موسیقی باز ماندید.آیا دلیل رفتناتان از این بخش حقیقتا همین بود؟
در مورد خانه موسیقی یا بهتر بگویم شورای دایمی سازمان امنیت خانه... ( که اگر کوچکترین اعتراضی بکنند اسم خواهم برد و خواهم گفت که چه کسانی در انتخابات خانه موسیقی چه کردند)خواهم گفت چرا بعد از اعتراض یکی از همین اعضای دایم،در یک چرخش باز هم مصلحتی که گند رای گیری در آمد،نفر اول جای خود را به معترض موی سپید داد و در رای گیری هیئت مدیره خانه... اعترافات و خطاهای آقایان را هم گوشزد خواهم کرد که رئیس مصلحت خانه دستور داشت کسانی را که پیشنهاد شده بودند انتخاب کند و آن هم با اعمالی که آدمها معمولی هم انجام نمی دهند،چه رسد به هنرمند،و در مورد مشغله زیاد باید بگویم من فقط تدریس می کنم و بس،کدام مشغله؟آن وقت یکی از همین دائمی ها به من می گوید چرا این قدر شلوغ می کنی.اگر فلانی کاسه گدایی به دست نگیرد و این طرف و آن طرف نرود که چرخ این خانه موسیقی نمی چرخد!! به به،چه وضع ارزشمندی دارد خانه موسیقی.اسف بار تر ازاین نمی شود.
به کادر خانه موسیقی نگاه کنید.کسانی که بیست سال در امور مالی و حتی در روزنامه های دولتی و بعد مشاور هنری مدیر سابق موسیقی وزارت ارشاد و اکنون کامپیوتردار خانه... و دوست دیگری که رفیق یکی از مصلحتی ها است و کادر جدید عاملیت،چه شد آمار سازمان بازرسی کشور در انجمن وزارت ارشاد و اختلاس های دولت قبلی. قابل توجه مشاور محترم ریاست جمهوری،آقای مهدی کلهر.
حالا می فهمم که چرا علیزاده و دیگر مدیران لایق استعفا دادند.امروز هم نوبت ما بود.آقایان مسئول در رده های بالا که دم از مهندسی فرهنگی می زنید،بایداین دیوارهای آهنین را در همه جا بشکنید.مصلحت اندیشی دیگر به کار ما نمی آید.این چرخه زنجیره مصلحت اندیش سیاست مداران موسیقی هستند که فقط برای منافع خودشان سینه می زنند و در همه جای این زنجیره اعم از وزارت ارشاد در چند پست،در سازمان فرهنگی یونسکو،در ارزشیابی هنرمندان،در دانشگاه ها،در صداوسیما و حتی در دانشگاه های علمی کاربردی در تهران و شهرستان ها(اعتراض کنید تا بگویم چند پست دارید)مشغولند.در درجه اول از رهبر معظم انقلاب تقاضا دارم هنرمندان را هم مانند ورزشکاران مورد لطف و مرحمت خاص خود قرار داده و اصل ۴۴ را دستور بفرمایید اجرا کنند.موسیقی را به دست موسیقی دانان و به دست جوانان امروز بسپارید و ببینید که این بچه ها به مراتب از دوران جوانی ما از لحاظ تکنولوژی آگاه تر هستند.به ما اجازه بدهید تا صدای این فرزندانمان را بشنویم.
قطعه انرژی هسته ای را در چه زمانی ساختید؟
در سال ۱۳۸۵ و در هفته دولت با شعری از علیرضا قزوه آن را ساختم.زمان خیلی کم بود و آقای روشن روان هم عازم سفر به کانادا بودند.ایشان این کار را به من واگذار کردند(البته از حسن نظرشان ممنونم).
این کار در هفته دولت انجام شد و اقای احمدی نژاد هم برای دیدن و شنیدن آن به تالار وحدت آمدند.من امسال فقط به خاطر جوانان شرکت کرده بودم. می خواستم خانه موسیقی را پر از جوان کنم.به همین دلیل هم مدیر اجرایی خانه موسیقی شدم.اما بعد دیدم که دوستان به میل خودشان و در جهت منافع فامیلی و شخصی خودشان بر خلاف اساسنامه خانه...قدم بر می دارند از جمله اجرای کنسرت هایی با مبالغی گزاف و با ادعای خلاف واقع(در مورد دستمزد هنرمندان)که اگر اعتراض شود جواب دارم و فقط حفظ آبروی دوستان قدیم را می کنم که حتی بازرس خانه... هم در این مورد اعتراض داشت.
آیا فرزندان شما تحصیلات موسیقی دارند؟
خیر.هر دوشان حقوق خوانده اند.به آن ها گفته ام که هرگز اجازه نمی دهم تحصیلات موسیقی داشته باشند.
سخن آخر
بنده در همین جا به جوانان موسیقی دوست و دلسوز هشدار می دهم،در انتخابات خانه... هشیار باشید.
این جملات صریح و حق طلبانه تنها بخش اول از گفتکوی استاد محمد علی کیانی نژاد با مجله هنر موسیقی که در شماره ((۸۱ ،خرداد۸۶)) ،که تازگی به چاپ رسیده است می باشد.
برای آنکه بهتر بدانید استادمحمد علی کیانی نژاد کیست باید بگویم که او در عرصه موسیقی چه در نوازندگی و چه در آهنگسازی کارهای بسیار زیبا و ارزشمندی را خلق کرده است و ضمن ارائه موسیقیه ماندگارموفق به کسب درجه دکتری نیز گشته است.تکنیک بالای وی در نوازندگی و صدای زیبای نی او گوش و جان هر شنونده ای را نوازش می دهد.بارها از اساتید مختلف شنیده ام که وی را بهترین معلم ساز نی معرفی کرده اند،هر چند این امر از قدرت و تکنیک نوازندگی شاگردان وی مشهود است.
کسانی که می گویند موسیقی دور از عرفان و عشق و خود شناسیست،بهتر است کمی به آثار استاد کیانی نژاد گوش کنند تا موسیقیه فاخر و تاثیر گذار همراه با عشق و عرفان و انسان سازی را ببینند.آیا می توان((آیین تقوا ما نیز داریم،لیکن چه چاره با بخت گمراه)) را گوش کرد و عرفان را ندید؟((خوش خرامان می روی ای جان جان بی من مرو))،((پریشان کن سر زلف سیاهت شانه اش با من))اینها اگر عشق نیست پس شما به چه چیزی عشق می گویید؟.((جان و صد جان خود چه قابل گر کسی قربان کند،در هوای بیخودی و از برای بیخودی))،((ساقیا بر خیز و در ده جام را،خاک بر سر کن غم ایام را))،انسانیت از این بالاتر؟اگر از استاد کیانی نژاد در باره موسیقیه مذهبی سوال می شود تعجب نکنید!وی با این موسیقی بزرگ شده است؛پدر وی مداح بوده است!او با هر نوع موسیقی آشنایی دارد.
خدا را شکر می گویم که بعد از سالها کسی پیدا شد که بغض موسیقیه سنتی مارا فریاد بزند.این گفتکو بعد از انقلاب اسلامی اولین گفتگویی است که این چنین مسئولان بی لیاقت که باعث نزول شدید موسیقی سنتی شده اند را زیر سوال برده است!(شاید هم بوده اما من در جایی این چنین صریح و بی پرده نخوانده ام)
امیدوارم حالا که شخصی پیدا شده که این چنین با صدایی رسا درد دل ما جوانان را به گوش مسئولان می رساند،ما جوانان و اهالی موسیقی چشمهای خود را به روی این حقایق باز کنیم و با پشتیبانی از این استاد عالیقدر با وی هم صدا شویم،صدایی که بی تردید فراتر از موسیقی است!!!
یقیناً این حرکت بزرگ استاد کیانی نژاد تحسین رنج دیده گان و دل سوختگان موسیقی را در بر خواهد داشت؛ و لذت این خالی شدن دل از حرفهای نا گفته برای نوازندگان نی بسیار شیرین تر است،چرا که یکی از همین نی نوازان است که اینگونه جسورانه و بی باک با خیل عظیم و قدرتمند مسئولان بی لیاقت که جز تخریب موسیقی کاری نکردند پنجه در پنجه کرده است.
از تمام وبلاگ نویسان جوان و علاقه مند به موسیقی می خواهم تا با قرار دادن این گفتگو در وبلاگ یا سایت خود حمایت خود را از این حرکت دلسوزانه و جوان گرایانه استاد کیانی نژاد اعلام کنند.
امیدواریم راه این استاد عالیقدر تا رسیدن به سر منزل مقصود، با حمایت سایر اهالی موسیقی ادامه داشته باشد.
ضمنان کسانی که مایلند در هنرسرای جوان به مدیریت استاد محمدعلی کیانی نژاد به تحصیل و فرا گیری ساز نی بپردازند می توانند جهت آگاهی از شرایط کلاس ها با شماره ۰۹۱۲۴۱۴۵۶۲۹ (ابراهیم سارانی)تماس بگیرند.
از موسیقی تا سکوت نام کتابیست که در سال ۸۱ و با تلاش مهندس محمد جواد کسایی فرزند استاد حسن کسایی انتشار یافت.
این کتاب شرح حال مختصری از فعالیتهای بیشمار استاد کسایی در زمینه موسیقی می باشد.
در این کتاب علاوه بر مقالاتی که در زمینه فعالیتهای استاد کسایی نوشته شده بخشهای کوتاهی از گفت و گوهای این استاد عالیقدر و خاطراتی از وی از زبان سایر بزرگان موسیقیه کشور آورده شده است.بخشی از این کتاب نیز به یادداشتهایی پراکنده از قلم استاد اختصاص داده شده و همچنین چند شعر از شاعران بزرگ کشور که در اشعار خود از نام و هنر استاد استفاده کرده اند نیز مکتوب گردیده است.
این نکته را نیز نباید از قلم انداخت که مقدمه این کتاب نوشته بیژن ترقی می باشد.
انتشار این کتاب توسط نشر نی صورت گرفته وعلاقه مندان می توانند این کتاب را از کتابفروشی های سراسر کشور تهیه کنند و یا به مرکز فروشی این انتشارات واقع در خیابان کریم خان،نبش میرزای شیرازی،شماره ۱۶۹ مراجعه و این کتاب پر از معما را تهیه کنند.
در دیداری که روز دوشنبه با استاد بیات،نی ساز بنام کشور داشتیم،ایشان از شیوه ای جدید برای روغنکاری نی صحبت کردند که در زیر به شرح مختصری از آن می پردازیم:
به سر یک میله نازک مفتولی که به راحتی وارد نی شود یک تکه پارچه بدون پرز(مثل پارچه های پلاستیکی) وصل می کنیم،سپس پارچه را به روغن پارافین آغشته کرده و وارد نی می کنیم،سپس چند بار میله را بالا و پایین می کنیم تا نی کاملا به روغن پارافین آغشته شود.باید توجه داشت که قطر میله را باید به اندازه ای درنظر گرفت که به راحتی و بدون هیچ فشاری وارد نی شود تا به نی آسیب نرساند.
گل گفت اگر دستگهی داشتمی
بگریختمی اگررهی داشتمی
این بیتی است که جناب استاد منوچهر غیوری که از ایشان به عنوان شاگرد با وفای استاد کسایی یاد می شود،در بین نوازندگی خود و در گفتگو با وبلاگ نی نوازان خواند.
ایشان در مصاحبه ای اختصاصی که با این وبلاگ انجام دادند ضمن تشریح فعالیتهای خود در زمینه موسیقی که از سن ۱۲سالگی و با فراگیری آواز آغاز شده و تا کنون که بامدیریت آموزشگاه موسیقی در نجف آباد ادامه دارد،جوانان را آینده سازان مملکت دانستند و گفتند:
آینده موسیقیه مملکت دست شماست،کار گذشتگان راهگشایی برای شماست و امیدوارم که بتوانید این بار را به منزل مقصود برسانید.
ایشان درباره تلفیق موسیقی غرب در مویسقیه سنتی ایران زمین گفتند:ما موسیقیه قوی و غنی ای داریم ونیازی به تلفیق موسیقی های دیگر در موسیقیه سنتی خود نداریم.
ایشان همچنین درباره گسترش موسیقی اذعان داشتند:
خوشبختانه گسترش وسایل ارتباط جمعی مثل سی دی ، نوار، اینترنت و... باعث پیشرفت سریع تروآسان تر موسیقی گردیده است.همچنین گسترش مراکز موسیقی در شهرها را نیز از راههای گسترش موسیقی دانستند و تصریح کردند:اگر چه ما در گذشته از این امکانات بهره مند نبودیم اما،خوشبختانه اساتید بزرگی داشتیم و یکی از افتخارات و ادعاهای من در موسیقی این است که شاگرد استاد سید حسن کسایی بوده و هستم وخوشحالم که از محضر اساتیدی چون تاج اصفهانی،ادیب خوانساری،محمود کریمی و... فیض برده ام.
ایشان درباره شایعات اخیر درباره ضبط کارتوسط استاد کسایی و استاد شهناز گفتند:
استاد شهناز حدود یک سال و نیم است که در بستر بیماری به سر می برند و تا کنون چندین بار در ICU بستری شده اند وحتی در بزرگداشتی که در یکی از فرهنگسراهای تهران برای ایشان به پا شد، ایشان را با آمبولانس به آن مکان آوردند.در ضمن استاد کسایی نیز به هیچ عنوان به تهران نمی آیند و طاقت ترافیک و شلوغی تهران را ندارند،حتی ایشان برای مراسم مرحوم همایونپور،تجویدی،یاحقی و دکتر حسین عمومی که از یاران قدیمی استاد بودند نیز نتوانستد به تهران بیایند.
بعد از ساعتی گفتگوو دردودل با استاد غیوری که این وبلاگ گنجایش آنها را ندارد،ایشان از راه اندازی وبلاگ نی نوازان ابراز خرسندی کردند و قول هر گونه همکاری با این وبلاگ را دادند.
ما نیز برای سلامتی ایشان دعا می کنیم و آرزومندیم خدمات شایان این هنر مند بزرگ هرگز فراموش نشود.
تمام کسانی که مایلند با ایشان تماسی داشته باشند می توانند در خواست خود را برای دریافت شماره ایشان از طریق پست اکترونیکی ney_navazan@yahoo.com مطرح کنند.
گروه نی نوازان هر سه شنبه یا پنجشنبه ساعت ۲۰ برگزار می شود؛این گروه به صورت اینترنتی می باشد و برگزاری جلسات از طریق کنفرانس یاهو می باشد!
نی نوازانی که مایلند در این گروه عضو شوند و در جلسات شرکت کنند،یاهو آی دی خود را در قسمت نظرات همین پست قراردهند و آی دی ney_navazan را نیز Add کنند و پیغامی مبنی بر تمایل به عضویت در گروه نیز send کنند.
استاد حسین عمومی یکی از اساتید برجسته نی و از شاگردان بنام استاد کسایی می باشند که هم اکنون در کشور آمریکا اقامت دارند.
تمام عزیزانی که مایلند بیشتر با ایشان آشنا شوند می توانند به سایت شخصی ایشان مراجعه کنند.
بعد از این که تمرین دمیدن به کاغذ را کاملا یاد گرفتید و توانستید نفسی قوی که بتواند یک خودکار یا یک حبه قند را به راحتی پرت کند را بدمید،سعی کنید همین کار را با گوشه لب(طرفی که نی قرار می گیرد) انجام دهید.تکان دادن اجسام سنگین مانند گوشی موبایل در این حرکت کار بسیار مشکلی است.بنابراین از همان تمرین نگه داشتن کاغذ روی دیوار شروع کنید.بعد از انجام این تمرینات سعی کنید در حالی که نی را داخل دهان قرار دادید همان کار را تکرار کنید.بدون توجه به این که نی داخل دهان قرار دارد واینکه اصلا از آن صدایی اخذ خواهد شد یا خیر.
شاید در ابتدا چون دهان باز است و لبها از هم فاصله دارند این تمرین کاری بیهوده و نشدنی تلقی شود؛اما با تمرین زیاد می توانید این کار را انجام دهید و از تاثیر آن بر روی صدای سازتان لذت ببرید.
دوستان عزیز:
اگر تمرین با کاغذ را انجام دادید و هم اکنون روی آن مسلط هستید،سعی کنید که یک حبه قند را روی یک میز با فشار دمیدن خود پرت کنید.
این کار را با یک خودکار نیز انجام دهید.سپس سعی کنید یک جسم سنگین تر مثل یک گوشی موبایل را با همان شیوه دمیدن جا به جا کنید.برای تسلط بیشتر روی دمیدن خود سعی کنید به یک پر که روی کف دستتان قرار دارد فوت کنید بدون آنکه پر تکان بخورد و بطوریکه سرمای دمیدن را روی کف دست حس کنید.
این تمرینها به شما کمک می کند تا صدایی کاملا صاف و یکنواخت را از نی اخذ کنید و بتوانید ساعتها بدون خستگی نوازندگی کنید.
در ضمن یکی از دوستان گفته بودند که تا جوان هستیم باید پر نفس نوازندگی کنیم و این تمرینها فقط در دوران پیری کاربرد دارد.
در جواب این دوست عزیز باید بگویم که برای تولید صدای قوی از نی هیچ نیازی به پر نفس نی زدن نداریم.بلکه با دمیدنی فوق العاده کم والبته راحت می توانیم صدایی قوی از نی در آوریم.
یک تکه کاغذ ۱۰X۱۰ سانتی متری را به دیوار بچسبانید و سعی کنید با فوت کردن آن را روی دیوار نگه دارید.اگر فوت شما از شکم و از دور باشد احتمال دارد مدت کمی آنرا نگه دارید.ولی اگر دمیدن شما توسط لب صورت بگیرد شما باید حدود ۲۰ تا ۳۰ ثانیه کاغذ را روی دیوار نگه دارید.
توجه داشته باشید که بعد از این تمرین هیچگونه خستگی و یا نفس نفس زدنی وجود ندارد.
صد در صد این تمرین علاوه بر جذابتی که دارد کمک زیادی به شما خواهد کرد تا دمیدنی منظم و یکنواخت داشه باشید.
از آنجا که بسیاری از دوستان و علاقه مندان دوست دارند اطلاعات بیشتری در مورد ساز نی و اخبار و مطالب پیرامون آن داشته باشند در ایمیل های خود خواستار شماره تماس من شده اند.
تمام دوستانی که انتقادوپیشنهادی در باره وبلاگ و یا هر گونه سوالی در مورد ساز نی دارند می توانند با شماره ۰۹۱۲۴۱۴۵۶۲۹ (سارانی) تماس حاصل کنند.
امیدوارم بتوانم در حد و اندازه خود جوابگوی دوستان عزیز باشم.
در مورد نی سازی خود باید بگویم که یک اتفاق ناگوارباعث شد که به این فن وهنر روی آورم.تصور میکنم که سال ۴۹ بود؛ یکروز برای اجرا وضبط برنامه به رادیومی رفتم، در طول راه جهت خرید توقف کوتاهی کردم واز ماشین پیاده شدم، پس از خرید متوجه شدم که جعبه نی وکتم را از داخل اتومبیل برده اند. من در آن زمان وضع مالی مناسبی نداشتم که بتوانم فوراً نی بخرم وبرنامه هایم را اجرا نمایم، دوستانم از این موضوع آگاهی یاقتند ودهان به دهان به گوش شادروان دکتر اسفندیار یگانگی رسید؛ایشان که در آن زمان نماینده زرتشتیان درمجلس بودند، به بنده تلفن زدند ومرا به منزلشان دعوت کردند ومن هم ازهمه جا بی خبربه منزل ایشان رفتم. پس از سلام واحوالپرسی کاغذ کوچکی در جیب من نهادند وخواستند تا منزل آن را باز نکنم ونخوانم، من هم این کار را کردم. به منزل که رسیدم کاغذ را ازجیب در آوردم و دیدم چکی به مبلغ ده هزار تومان است و در کاغذ دیگرشرح ضمیمه آن چک بود؛ نوشته بود که مقداری ازمبلغ چک را صرف مخارج زندگی ومقداری را صرف خرید نی بکنید تا در هنرنوازندگی شما وقفه ای ایجاد نگردد. از این که انسانی شریف موقعیت آن وقت مرا درک کرده بود، هم متأثر شدم و هم خوشحال.
به اصفهان رفتم؛ در اصفهان به نزد شخصی به نام رضا بیلیاری از سازنده ها و نوازنده های خوب نی رفتم وگفتم نی می خواهم ولی می خواهم جای سوراخ های آن را خودم انتخاب نمایم، ایشان قبول کردند و نی را پیش خودم ساختند و من تعداد چهار نی از ایشان خریداری و مبلغ دو هزار تومان پرداختم وبا این دو هزار تومان در واقع من هم صاحب چند نی شدم وهم نی سازی را آموختم.
به تهران آمدم، به نیزارها رفتم و نی بریدم وشروع به نی ساختن جهت دست خود و تنی چند از دوستان نزدیک نمودم. باید متذکر شوم که نی در تمام جهان می روید ولی نی هایی که در کاشان می روید از بهترین نوع نی در جهان می باشد.



